HESABIM
Üye Ol

ÜRETİCİYİ DESTEKLEYELİM, PİRİNÇ İTHALATI BİTSİN,

ÜRETİCİYİ DESTEKLEYELİM, PİRİNÇ İTHALATI BİTSİN,

CHP Edirne Milletvekili Doç. Dr. Okan GAYTANCIOĞLU’nun açıklanan çeltik alım fiyatlarına ilişkin değerlendirme yaptı. Gaytancıoğlu’nun açıklaması şöyle; İthal edilen çeşitler daha pahalıya Türkiye’ye geliyor. Çeltik fiyatı en çok yetiştirilen çeşitlerden LUNA için 4 TL, CAMEO için 4.5 TL olmalıydı, Çeltik su içinde yetişen ve hasat edip kurutulup, dış ve iç kabuğu ayıklandığında pirinç halinde tükettiğimiz...

Haberin Tarihi: 8 Ekim 2019 - Okunma Sayısı:148 defa okundu.

CHP Edirne Milletvekili Doç. Dr. Okan GAYTANCIOĞLU’nun açıklanan çeltik alım fiyatlarına ilişkin değerlendirme yaptı.

Gaytancıoğlu’nun açıklaması şöyle;

İthal edilen çeşitler daha pahalıya Türkiye’ye geliyor.

Çeltik fiyatı en çok yetiştirilen çeşitlerden LUNA için 4 TL, CAMEO için 4.5 TL olmalıydı,

Çeltik su içinde yetişen ve hasat edip kurutulup, dış ve iç kabuğu ayıklandığında pirinç halinde tükettiğimiz temel bir gıda maddesidir. Türkiye pirinçte kendine yeterli olabilecekken uygulanan plansız ve tutarsız tarım politikaları sonucunda maalesef net ithalatçıdır. Türkiye’de tüketilen pirincin % 25-30’u ithal edilmektedir. Bu gereksiz ithalata da yıllara göre değişmekle birlikte her yıl 200-250 milyon dolar ödenmektedir.

 

Türkiye’de 1990’ların sonlarına doğru çeltik üretiminde belirgin artışlar yaşamaya başlamış, bu üretim artışları 2000’li yılların sonuna kadar devam etmiştir. Bu tarihten sonra üretimde ne artış nede azalış şeklinde seyreden bir görünüm devam etmektedir. Bu süre içerisinde birçok tarım ürününde ciddi gerilemeler olmuş, bu gerilemeler tarım ürünleri ithalatını arttırmıştır. Bunun temel nedeni üretimi destekleyen değil, ithalatı özendiren tarım politikalarındandır.

Çeltikteki üretim artışı da tamamen Türk araştırıcıları tarafından geliştirilen yüksek verimli bir pirinç çeşidi olan Osmancık çeşidinden kaynaklanmaktadır.  Osmancık çeşidinin yüksek verimli olması, birçok bölgede yetiştirilebilir olması, sorunsuz bir şekilde pazarlanması çeltik üreticisinin yüzünü güldürmüştür. Osmancık çeşidini bazıları İtalyan kaynaklı diğer çeşitler, Ronaldo, Luna, Cameo izlemiştir. Yüksek verim elde eden üretici de çeltik tarımına daha fazla ağırlık vermiş ve modern tarım teknolojisini takip ederek üretim artışında sürekliliğin sağlanmasına sebep olmuştur. Şöyle ki 2000 yılında yaklaşık 350 bin ton çeltik üreten Türkiye 2019 yılında 950 bin ton çeltik üretir hale gelmiştir.

Çizelge 1: 1995-2019 Yılları Arası Türkiye Çeltik Üretimindeki Gelişmeler

Yıllar Çeltik Ekilişi (dekar) Çeltik Üretimi (ton) Verim (kg/da) Pirinç Üretimi (ton)
1995 500 000 250 000 500 150 000
2000 580 000 350 000 603 210 000
2005 850 000 600 000 706 360 000
2010 990 000 860 000 869 516 000
2015 1 158 561 920 000 794 552 000
2018 1 135 000 935 000 820 561 000
2019* 1 150 000 948 750 825 570 000

Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu, Çeşitli Yıllar, *Tahmini

Çeltik üretimindeki bu artışlar, pirinç tüketiminin de artmasına yol açmıştır. 1990’larda 4 kg olan pirinç tüketimi 2019 yılı verilerine göre 8 kg civarındadır. Ancak tüketimdeki artışların bir bölümü maalesef ithalattan karşılanmaktadır. İthalat yerli üretimi olumsuz yönde etkilemektedir.  Şöyle ki, çeltikte % 34, pirinçte % 45 gümrük vergisi olmasına rağmen AKP’li yıllarda yani 2003-2019 yılları arasında 2.5 milyar doları aşan bir ithalat yapılmıştır. Geçtiğimiz yılki yani 2018’deki ithalat bedeli 200 milyon yaklaşık dolardır. Bunun da en önemli nedeni gıda enflasyonunu düşürmek amacıyla yapılan gümrük vergileri sıfırlamalarıdır. Aslında gıda enflasyonunu düşürmek gümrük vergilerini sıfırlamakla olmaz çünkü gümrük vergisi sıfırlanan buğday, pirinç, mısır, arpa, kırmızı et, canlı hayvan, ayçiçeği vb. ürünlerin tamamı Türkiye’de üretilmesine rağmen bu ürünlerin oluşumuna katkı sağlayan girdiler ithal. Örneğin çeltik için gübre ve zirai ilaç kullanımı çok yüksek, gübre ve ilaçların tamamı ithal.

Sürekli artan, yüksek girdi maliyetleri ile üretim yapan çiftçiler ise aynı zamanda, yandaşlara kolaylıklar sağlayan Devlet destekli ithal ürünlerle de rekabet etmek zorunda bırakılıyor. İthalat baskısı nedeniyle, üretici ürününü çok düşük kar marjıyla veya maliyetin altında satmak zorunda kalıyor. Çeltikte de durum aynı maliyetler çok yüksek. Şöyle ki ortalama 1 dekar çeltiğe 2587 TL masraf yapılıyor, en çok üretilen Luna çeşidinden dekara 750 kg, Cameo çeşidinden de 650 kg verim hesabı ile 1 kg çeltiğin maliyeti Luna için 3491 TL/ton, Cameo için 3981 TL/ton’a yetiştirildiğini söyleyebiliriz. Şu an için en çok ABD Calrose için 600 $/ton fiyat ve % 34 gümrük vergisi hesabı ile ithal çeltiğin Türkiye’ye maliyeti zaten 4300-4400 TL aralığında olması düşünülürse, yerli üretimin devamlılığı ve üreticinin bu yıl borçlarını rahat çevirebilmesi için 1 kg çeltiğin;

-Luna çeşidi için 4000 TL,

-Cameo çeşidi için 4500 TL olması gerekirdi. Ancak maliyetler dikkate alınmayarak Luna için 2700 TL, Cameo için 3500 TL Toprak Mahsulleri Ofisi tarafından fiyat açıklanmıştır.

Toprak Mahsulleri Ofisinin bu fiyatları baz alarak üreticinin alın terini değerlendirmesi gerekirdi. Çünkü, Türkiye’nin tüm bölgelerinde bulunan yaklaşık 23 bin üretici daha fazla çeltik tarımı yapmak istemektedir. Bunun nedeni çeltiğin kendisine rakip olabilecek tüm ürünlerden daha fazla getir getirmesidir. AKP’li yıllarda Türkiye çeltik üreticisi ciddi anlamda gelir kayıplarına uğramıştır. AKP, Türk çiftçisinin çeltikten kazanacağı parayı Çin, Mısır ve Amerikan çiftçisine kazandırmıştır. Yılda 200-250 milyon dolarlık çeltik ve onun işlenmiş hali olan pirinç ithalatı yapılmaktadır. Aslında bu sene ciddi bir fırsat doğmuştur. ÜRETİCİYİ DESTEKLEYELİM, PİRİNÇ İTHAL ETMEYELİM. Madem Amerika Türkiye’ye ekonomik savaş açmış, o zaman Amerika’dan pirinç ithalatı yapmayalım. Bizde AKP’nin yerli ve milliliğini görelim.

Bu sene bir fırsat vardır. Üreticinin maliyetleri çok yüksektir. Gübre ve ilaç fiyatları % 100’e yakın bir düzeyde artmıştır.  Mazottaki artış % 60’lara yaklaşmıştır. Çeltik üreticisi en çok tarımı yapılan LUNA çeşidi çeltik için 4 TL, CAMEO için 4.5 TL fiyat beklerken TMO’nun neredeyse ton başına 1000 TL eksik fiyat açıklaması üreticiyi memnun etmemiştir.

Bir ülke kendi üretemediği ürünleri ithal edebilir. Bir ülke herhangi bir ürün ithal etmekle ekonomik olarak sıkıntıya düşmeyebilir. Ancak kendi üretebileceği ürünleri dışarıdan almasını izleyeceği akılcı politikalarla önleyebilir. Gelişmekte olan ülkeler sınıfında olan Türkiye’nin döviz kaybının önlenmesi bakımından çeltik üretiminin artırılması zorunludur. Sahip olunan tarımsal kaynaklar üretimin artırılmasını sağlayabilecek düzeydedir. Türkiye’de çeltikte uygulanabilecek bilinçli ve tutarlı tarım politikaları, geniş bir tüketici kitlesi tarafından tüketilen pirincin daha fazla tüketimini de sağlayabilir. Çünkü, tüketim rakamları incelendiğinde nüfus artışı ile birlikte pirinç tüketiminin de arttığı görülmektedir. Pirinç tüketicileri daha çok yerli pirinç tüketmek istemektedirler.

Türkiye’nin ekolojisi çeltik tarımına uygun, su kaynakları yeterlidir. En önemlisi birim alandan alınan verim dünya ortalamasının üzerindedir. Sorun maliyetlerin aşağıya çekilebilmesidir. Türkiye 1 kg çeltiği yaklaşık 0.33 $’a mal ederken ABD 1 kg çeltiği yarı yarıya (0.16 $) mal etmektedir. Bu sorun ithalatla değil, girdi maliyetlerinin düşürülmesi ve üreticinin desteklenmesi ile çözülür.

Bir Yorum Yazın

Arşiv

Reklam Alanı